wie is verantwoordelijk voor het paspoort als ik matrassen laat maken onder mijn eigen merk
Bij private label bent u zelf de fabrikant
Wie een matras onder eigen merknaam laat maken en op de markt brengt, geldt volgens de ESPR in de regel als fabrikant — niet als distributeur of tussenpartij. De partij die het matras daadwerkelijk in elkaar zet, doet dat vaak in opdracht en blijft op de achtergrond; de merkeigenaar is degene die naar buiten toe de verantwoordelijkheid draagt. Dat betekent dat de merkeigenaar in beginsel ook degene is die moet zorgen dat er een digitaal productpaspoort komt, met kloppende gegevens over materialen, samenstelling en herkomst.
Voor wie dit geldt, en waar het om draait
Dit gaat op voor de situatie waarin een bedrijf een matras laat produceren door een externe partij (in de EU of daarbuiten), maar het onder een eigen merknaam of handelsnaam op de markt brengt. Volgens artikel 27 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) wordt degene die een product onder zijn eigen naam of merk laat vervaardigen en verhandelt, aangemerkt als fabrikant. Dat is een andere positie dan die van een winkel die kant-en-klare matrassen van een bekend merk inkoopt en doorverkoopt — die laatste situatie is eerder een kwestie van distributie, met eigen verplichtingen die voor distributeurs en handelaren gelden. Het onderscheid draait dus niet om wie de matras fysiek maakt, maar om onder wiens naam en merk het product bij de klant terechtkomt.
Belangrijk is ook waar dit niet voor geldt: als de werkelijke producent buiten de EU zit en het merk niet van de EU-partij is, kan er sprake zijn van een importeursrol in plaats van een fabrikantsrol, met een net iets andere set verplichtingen. Twijfel hierover komt vaak voor bij bedrijven die zowel inkopen als onder eigen naam verkopen; wie dat wil uitzoeken voor de eigen situatie kan de vraag ben ik importeur of fabrikant volgens de ESPR verder doorlopen.
Wanneer dit gaat gelden
Een vaste datum ligt nog niet vast. De ESPR zelf is de kaderverordening; de concrete verplichting voor matrassen om een digitaal productpaspoort te hebben, komt via een productspecifieke gedelegeerde handeling, die volgens het werkplan van de Europese Commissie voor 2025-2030 wordt verwacht in 2028. Tot die gedelegeerde handeling er is en in werking treedt, geldt er voor matrassen nog geen wettelijke paspoortplicht. Zodra de datum vastligt, wordt die hier vermeld. Tot dan verandert er aan de kant van "wie is verantwoordelijk" niets aan de logica hierboven — die volgt namelijk al uit de algemene fabrikantendefinitie in de ESPR, los van de precieze ingangsdatum voor matrassen.
Wat dit voor de private label-verkoper betekent
De eerste stap is vaststellen of de eigen positie inderdaad die van fabrikant is: wordt het matras onder een eigen merk of handelsnaam verkocht, dan is dat in de regel het geval, ook als de productie volledig is uitbesteed. Daarna is het zaak om bij de partij die het matras daadwerkelijk maakt — de toeleverancier of contractfabrikant — de onderliggende gegevens op te vragen: materialen, samenstelling, vulling, eventuele chemische stoffen, en herkomst. Die gegevens zijn nodig om het paspoort samen te stellen, en de merkeigenaar is degene die er verantwoordelijk voor is dat ze compleet en correct zijn, ook als de toeleverancier ze heeft aangeleverd.
Een derde stap is het vastleggen van deze afspraak in het contract met de toeleverancier: wie levert welke gegevens, in welke vorm, en wat gebeurt er als het schuim of de vulling later wijzigt. Dat laatste is geen bijzaak — een aanpassing in de samenstelling kan gevolgen hebben voor het paspoort, en de vraag of het paspoort moet worden aangepast als schuim of vulling verandert speelt bij private label vaak sneller op dan bedacht, omdat toeleveranciers soms zonder aankondiging van grondstof wisselen. Wie dit vooraf regelt met de fabricagepartner, voorkomt dat het paspoort achteraf niet meer klopt met het daadwerkelijke product.
Wie er niet zeker van is of de eigen rol als merkeigenaar precies overeenkomt met wat de ESPR onder fabrikant verstaat, vindt een uitgebreidere uitleg over verplichtingen bij eigen merk op de pagina over verkopen onder eigen merk. En voor wie zich afvraagt wat er praktisch op het spel staat als dit niet op orde is, geeft de pagina over wat er gebeurt als er niets wordt gedaan een beeld van de gevolgen op hoofdlijnen.
De grondslag: artikel 27 en artikel 29 van de ESPR
De fabrikantsrol bij private label volgt uit artikel 27 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781), dat de verplichtingen van fabrikanten beschrijft en de situatie omvat waarin een product onder een eigen naam of merk wordt vervaardigd en verhandeld. Wie in plaats daarvan producten van een buiten de EU gevestigde fabrikant importeert zonder er een eigen merk op te zetten, valt eerder onder artikel 29 van de ESPR, dat de verplichtingen van importeurs regelt. Het verschil tussen deze twee artikelen bepaalt welke verplichtingen precies gelden, en dat verschil is relevant bij private label omdat de productie vaak buiten de EU plaatsvindt terwijl het merk wel een EU-partij toebehoort.
Wat nu te doen
Een goede eerste stap is nagaan onder welk merk het matras wordt verkocht en waar de daadwerkelijke productie plaatsvindt, om te bepalen of de eigen rol die van fabrikant of van importeur is. Daarna is het verstandig om bij de toeleverancier de materiaal- en samenstellingsgegevens op te vragen en vast te leggen hoe wijzigingen daarin worden doorgegeven, zodat het paspoort op het moment dat het verplicht wordt, direct met de juiste gegevens kan worden opgebouwd.
Waar dit op gebaseerd is
- Verordening (EU) 2024/1781 (ESPR), artikel 27 (verplichtingen van fabrikanten)
- Verordening (EU) 2024/1781 (ESPR), artikel 29 (verplichtingen van importeurs)
De verordening zelf staat op EUR-Lex. Wij verwijzen per bewering; u hoeft ons niet te geloven.
Wat u concreet moet doen
Een matras dat ergens anders wordt geproduceerd en onder uw eigen merknaam wordt verkocht, is een bekend model in de branche. De fabriek maakt, u verkoopt onder uw eigen naam. Voor het digitaal productpaspoort verandert die rolverdeling iets fundamenteels: wie het merk op het matras zet, is degene die volgens de ESPR de verplichtingen van een fabrikant draagt — niet de partij die het matras feitelijk heeft geproduceerd.
Wat er van u wordt verwacht
U geldt als fabrikant, ook als u niet zelf produceert
Artikel 27 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) beschrijft de verplichtingen van fabrikanten. Wie een product onder zijn eigen naam of merk laat verkopen, valt onder die definitie — de fabriek die het matras feitelijk in elkaar zet, is voor de wet minder relevant dan degene wiens merk erop staat. Dit onderscheid staat uitgebreider beschreven op Ben ik importeur of fabrikant volgens de ESPR?. Voor een bedrijf van 10 tot 100 medewerkers betekent dit praktisch: de verantwoordelijkheid voor het paspoort ligt bij het bedrijf dat de klant ziet als producent, ook als er geen productielijn op eigen terrein staat.
U moet zorgen dat de juiste gegevens er zijn — niet zelf de vulling analyseren
De verplichting om te zorgen dat een productpaspoort aanwezig, juist en actueel is, ligt bij de partij die als fabrikant geldt. Dat is een andere verplichting dan zelf alle technische gegevens verzamelen. Praktisch betekent dit dat het bedrijf dat het merk voert, verantwoordelijk is voor het eindresultaat — het paspoort dat de consument of hotelinkoop uiteindelijk via de QR-code te zien krijgt — terwijl de herkomst van de brongegevens (schuimsamenstelling, vlamvertragers, herkomst van de vulling) doorgaans bij de productiepartner ligt. Wie die twee dingen niet uit elkaar houdt, denkt te snel dat "de fabriek dit toch wel regelt".
U moet afspraken maken over wie welke gegevens levert
Omdat de fabricagepartner de technische samenstelling kent en het merkvoerende bedrijf de verantwoordelijkheid draagt, ontstaat een afhankelijkheid die vastgelegd moet worden. Voor een bedrijf van deze omvang betekent dit meestal geen aparte juridische afdeling, maar wel een concrete afspraak in het inkoopcontract: welke gegevens levert de producent, in welke vorm, en wanneer. Zonder die afspraak ontstaat het risico dat niemand zich verantwoordelijk voelt op het moment dat het paspoort daadwerkelijk moet worden samengesteld.
U moet weten of uw producent binnen of buiten de EU zit
De rol van de productiepartner verschilt naargelang deze binnen of buiten de EU is gevestigd. Bij productie buiten de EU komt er een extra laag verplichtingen bij, beschreven in artikel 29 van de ESPR (Verordening (EU) 2024/1781) over importeurs — die partij moet er onder meer voor zorgen dat het paspoort al aanwezig is voordat het product de EU-markt bereikt. Wie zelf importeert terwijl de productie buiten de EU zit, draagt mogelijk zowel de fabrikant- als de importeursverplichtingen. Dit scenario staat verder uitgewerkt op Mijn fabrikant zit buiten de Europese Unie — wie regelt het productpaspoort dan?.
Waar het misgaat in de praktijk
De fabriek denkt dat de merkhouder het regelt, de merkhouder denkt dat de fabriek het regelt. Dit is de meest voorkomende situatie: beide partijen gaan ervan uit dat de ander verantwoordelijk is, tot het moment dat er daadwerkelijk een paspoort moet komen en niemand de gegevens heeft klaarstaan.
Het inkoopcontract zegt niets over het productpaspoort. Veel bestaande contracten met productiepartners zijn geschreven voordat het paspoort een thema was. Prijs, levertijd en kwaliteitseisen staan erin, maar wie welke productdata levert, ontbreekt.
Meerdere private label-klanten bij één fabriek, met verschillende paspoorten nodig. Een producent die voor meerdere merken hetzelfde basismatras maakt met kleine variaties, moet per merk een apart paspoort kunnen onderbouwen. Als de fabriek dat niet per klant registreert, wordt het lastig te herleiden welke samenstelling bij welk merk hoort.
Wijzigingen in de samenstelling worden niet doorgegeven aan de merkhouder. Een producent past de schuimsamensteling of vulling aan zonder dit te melden aan de partij die het paspoort naar buiten toe draagt. Wat dat betekent voor een bestaand paspoort, staat beschreven op moet ik het productpaspoort aanpassen als ik het schuim of de vulling verander.
Onduidelijkheid over wie aansprakelijk is bij foute gegevens. Als het paspoort onjuiste informatie bevat die van de productiepartner afkomstig is, blijft de vraag wie daarop aanspreekbaar is een terugkerend punt van onduidelijkheid tussen merkhouder en producent. Zie hierover wie is aansprakelijk als er verkeerde gegevens in het productpaspoort van een matras staan.
Wat u kunt vastleggen
- Een aanvulling op het inkoopcontract waarin staat welke productgegevens de producent levert, in welk formaat en op welk moment in het productieproces.
- Een contactpunt bij de producent dat verantwoordelijk is voor het doorgeven van wijzigingen in samenstelling, materialen of herkomst.
- Een overzicht per productvariant — vooral relevant als één fabriek meerdere merken bedient — zodat helder is welke samenstelling bij welk paspoort hoort.
- Een afspraak over meldtermijnen bij wijzigingen, zodat een aanpassing in schuim of vulling niet pas maanden later bij de merkhouder bekend wordt.
- Vastlegging van de status van de producent (binnen of buiten de EU) omdat dit bepaalt of er, naast de fabrikantverplichtingen, ook importeursverplichtingen bijkomen.
- Een dossier met de onderliggende bewijsstukken van de producent, ook als het paspoort zelf door of via matrapas.eu wordt samengesteld en gehost.
Meer over de bredere rolverdeling bij private label staat op Ik verkoop matrassen onder mijn eigen merk — welke verplichtingen krijg ik?, en een algemeen overzicht van wie in de keten welke verplichting draagt is te vinden op Wie is verantwoordelijk voor het productpaspoort van matrassen?.
Dit is geen juridisch advies. Deze pagina geeft algemene informatie over de regelgeving waar dit platform over gaat. Wij kennen uw situatie niet. Bij twijfel over uw eigen geval raadpleegt u een jurist of de bevoegde toezichthouder.
Geschreven met AI op basis van de bronnen hierboven, gecontroleerd door een mens op 2026-09-05. Klopt er iets niet? Laat het weten — correcties krijgen voorrang.